Almanya'da kreş arayan Türk ailelere ayrımcılık: Soyadı bile engel oluyor
Almanya'da yapılan geniş kapsamlı bir araştırma, Türk soyadı taşıyan ailelerin çocuklarına kreş bulmakta daha fazla zorluk yaşadığını ortaya koydu. Alman soyadıyla yapılan başvurulara daha sık yanıt verilirken, Türk ailelere kreş yeri teklif edilme oranının yaklaşık yüzde 20 daha düşük olduğu belirlendi.
Almanya'daki çeşitli araştırma kurumları ve üniversitelerin ortaklaşa yürüttüğü çalışmada, ülke genelinde 22 binden fazla kreşe başvuru e-postası gönderildi. Sonuçlar, ailelerin yalnızca soyadları nedeniyle farklı muamele görebildiğini gösterdi.
Aynı başvuruya farklı yanıt
Araştırma kapsamında Mart 2021'de, üç yaşından küçük çocuklara hizmet veren kreşlere neredeyse aynı içerikte e-postalar gönderildi. Başvurularda yalnızca ebeveynlerin soyadları değiştirildi. Alman ve Türk soyadları rastgele seçilerek başvurular üzerindeki etkileri karşılaştırıldı.
Sonuçlara göre, Alman soyadı taşıyan ailelerin başvurularının yüzde 71'i yanıtlanırken Türk soyadı taşıyanlarda bu oran yüzde 66'da kaldı.
Asıl fark ise kreşlerin yer tekliflerinde ortaya çıktı. Türk soyadıyla başvuran ailelere yaklaşık yüzde 20 daha az kontenjan teklif edildi. Üstelik bu ailelere gönderilen yanıtların daha kısa olduğu ve başvuru süreciyle ilgili daha az yardımcı bilgi içerdiği belirlendi.
Ayrımcılığın, özellikle göçmen kökenli çocukların daha az yaşadığı ilçelerde daha belirgin olduğu görüldü.
Üniversite mezunu olmak da sonucu değiştirmedi
Araştırmada, ailelerin eğitim durumunun kreşlerden gelen yanıtları etkileyip etkilemediği de incelendi.
Bunun için Türk soyadı taşıyan bazı ebeveynlerin e-posta imzalarına üniversite mezunu olduklarını gösteren bilgiler eklendi. Ancak bu bilgiye rağmen başvurular arasındaki eşitsizlik devam etti.
Bu sonuç, Türk ailelerin karşılaştığı dezavantajın yalnızca eğitim düzeylerine ilişkin önyargılarla açıklanamayacağını gösterdi.
Kreşlerdeki yoğunluk ayrımcılığı etkiliyor olabilir
Araştırmada, kreşlerdeki personel eksikliği ve zaman baskısının başvuruların değerlendirilmesinde etkili olabileceğine de dikkat çekildi.
Kreş yöneticileri, sınırlı sayıdaki kontenjanı yoğun iş yükü altında dağıtmak zorunda kalıyor. Bu nedenle bazı yöneticilerin, daha az zaman ve çaba gerektireceğini düşündükleri ailelerin başvurularını öncelikli olarak yanıtlıyor olabileceği değerlendiriliyor.
Ancak araştırmanın sonuçları, başvurular aynı koşullarda yapıldığında bile ailelerin soyadına bağlı farklılıkların ortaya çıktığını gösteriyor.
Türk soyadı taşıyan ebeveynlerin üniversite mezunu olduklarını belirtmelerine rağmen daha az olumlu yanıt alması, kreşlere erişimdeki eşitsizliğin yalnızca ailelerin eğitim durumuyla ilgili varsayımlardan kaynaklanmadığına işaret ediyor.