Araştırmacılar Kuzey Kutbu'ndaki dramatik değişimi açıkladı
Arktik tundra, binlerce yıl boyunca donmuş toprak ve ağaçlarda karbondioksit depolamış olsa da, yeni bir rapora göre artık atmosfere depoladığından daha fazla karbondioksit salıyor. ABD İklim Dairesi NOAA’nın açıklamasına göre bu durumun temel nedenleri, artan sıcaklıklar ve daha sık meydana gelen orman yangınları.
Son 20 yılda, Kuzey Kutup Bölgesi’ndeki yangınlar her yıl ortalama 207 milyon ton karbonun atmosfere karışmasına neden oldu. Rapora göre, bu bölgede sürekli olarak iklim için zararlı olan metan gazı da atmosfere salınıyor. Böylece, iklim değişikliğinden etkilenen arktik tundra, aynı zamanda bu değişikliğe katkıda bulunuyor.
“Daha nemli ve güvensiz bir dünya”
NOAA, bu yıl karasal sıcaklıkların 1900 yılından bu yana ikinci en yüksek seviyeye ulaştığını ve son dokuz yılın Arktik için en sıcak yıllar olduğunu belirtti. Kurum, bu durumun “dramatik bir değişim” olduğunu ifade etti.
Ayrıca, bitkiler, vahşi yaşam ve insanların, “daha sıcak, daha nemli ve daha güvensiz bir dünyaya” hızla uyum sağlamak zorunda oldukları vurgulandı. Örneğin, artan yağışlar çoğu zaman kar üzerine düştüğünde yüzey buz tabakasıyla kaplanıyor. Bu durum, hem insanların hareketini zorlaştırıyor hem de hayvanların yiyecek arayışını engelliyor.
Ren geyikleri tehdit altında
NOAA raporuna göre, tundrada göç eden ren geyiği sayısı son 20-30 yılda %65 oranında azaldı. Bu düşüşün nedenleri arasında yaz aylarındaki aşırı sıcaklar ve artan yağışlar gösteriliyor. Bilim insanları, ren geyiği sürülerinin sayısında daha fazla azalma olmasından endişe ediyor.
Doğal karbon depoları kayboluyor
Arktik tundra, karbon depolama kapasitesini kaybeden tek doğal alan değil. Ekim ayında yapılan uluslararası bir araştırma, 2023 yılında dünya genelindeki ormanların, bitkilerin ve toprağın neredeyse hiç net karbon tutmadığını ortaya koydu. Almanya’daki ormanlar da artık karbon deposu işlevini kaybetmiş durumda.