Almanya’da yüz binlerce Ukraynalı Alman vatandaşı olmaya hazırlanıyor
Almanya’ya 2022’de gelen Ukraynalıların bir bölümü, 2027 baharında Alman vatandaşlığına başvurma hakkı kazanabilecek. Kaç kişinin vatandaşlığa geçeceği henüz bilinmiyor. Başvuruların geniş çaplı kabul edilmesi halinde ülkedeki seçmen sayısı ve siyasi dengeler değişebilir.
2024’te yürürlüğe giren düzenleme, beş yıl yasal olarak Almanya’da yaşayanlara vatandaşlık başvurusu yapma imkanı tanıyor. Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından gelen ilk gruptakiler için bu süre gelecek baharda dolacak. Ukrayna’nın çifte vatandaşlığı tanıması da Alman pasaportu almak isteyenler açısından önemli bir gelişme.
Ancak beş yılı doldurmak tek başına yeterli değil. Başvuranların geçimlerini sosyal yardım almadan sağlaması ve B1 düzeyinde Almanca bildiklerini belgelemesi gerekiyor. Düzenli bir işte çalışmak veya geçimini sağlayan bir serbest meslek faaliyeti yürütmek de aranan koşullar arasında.
Çoğu Almanya’da kalmak istiyor
Anketlerde, Şubat-Mayıs 2022 arasında Almanya’ya gelen Ukraynalıların yüzde 59’u ülkede kalıcı olarak yaşamak istediğini belirtti. Haziran 2022’den sonra gelenlerde bu oran yüzde 69’a yükseldi. Daha güvenli ve öngörülebilir bir yaşam, savaş sona erse bile Almanya’da kalma kararında etkili olabilir.
Almanya’da yaklaşık 1,3 milyon Ukraynalı yaşıyor. Bunların yarısının vatandaşlığa geçmesi halinde Alman vatandaşı sayısı yaklaşık 650 bin kişi artacak. Vatandaşlığa geçenler oy kullanma hakkı da elde edecek. Bu yalnızca varsayımsal bir hesap: Kaç kişinin başvuracağı ve başvurulardan kaçının kabul edileceği belli değil.
Hangi partilere yönelecekleri belirsiz
Almanya’daki Ukraynalıların siyasi görüşleri hakkında yeterli araştırma bulunmuyor. Ukrayna’daki partilerin konumundan yola çıkarak bu kişilerin Almanya’da hangi partiye oy vereceğini öngörmek de güç. İki ülkede vergi, çalışma hayatı ve iklim politikaları gibi konulardaki siyasi tartışmalar farklılaşıyor.
Ukrayna’da göç ve eşcinsellik konusunda muhafazakar görüşlerin yaygın olduğuna ilişkin değerlendirmeler var. Ancak Almanya’ya gelen Ukraynalılar ortalama olarak daha genç, daha eğitimli ve Avrupa yanlısı. Bu nedenle ülkelerindeki genel eğilimlerin Almanya’daki siyasi tercihlerine doğrudan yansıyacağı söylenemez.
Sağ popülist mesajlar bazı yeni seçmenlere hitap edebilir. Bu da AfD’ye oy verecekleri anlamına gelmiyor. Partinin Rusya ile yakınlaşmayı savunan çizgisi, savaşan yakınları bulunan veya savaşta yakınlarını kaybeden birçok Ukraynalı için güçlü bir karşı neden oluşturabilir.
Rusya’ya karşı olmak, AfD’ye desteği her durumda engellemiyor. 2025 sonbaharında yapılan bir araştırmada, Almanya’daki Polonyalı göçmenlerin yüzde 33’ünün partiyi desteklediği görüldü. Yine de bu sonuçtan Ukraynalıların nasıl oy kullanacağına ilişkin bir çıkarım yapılamaz. Vatandaşlığa geçecek Ukraynalıların siyasi tercihleri, önümüzdeki yıllarda daha net görülecek.