Meta yapay zeka ile vefat eden kullanıcı hesaplarını devam ettirecek
Meta’nın aldığı yeni bir patent, sosyal medya dünyasında tartışma yaratacak bir ihtimali gündeme taşıdı. ABD’de 2023 yılında başvurusu yapılan ve 2025’in sonunda onaylanan patent, hayatını kaybeden kullanıcıların Facebook ve Instagram hesaplarının yapay zeka tarafından yönetilebilmesini teknik olarak mümkün kılabilecek bir sistemi kapsıyor.
Business Insider’ın aktardığına göre söz konusu patent, vefat eden kişilerin geçmiş paylaşımları, mesajları ve etkileşimlerinden yola çıkarak bir yapay zekanın o kişiye özgü iletişim tarzını taklit edebilmesini öngörüyor. Böylece beğeniler, yorumlar ve yeni gönderiler, sanki hesap sahibi yaşıyormuş gibi üretilebilecek. Yapay zeka; kullanılan ifadeleri, üslubu ve kişisel dil alışkanlıklarını modelleyerek dijital bir profil oluşturabilecek.
Ses ve görüntü taklidi ihtimali
Patentte yer alan detaylara göre teknoloji yalnızca yazılı içerikle sınırlı kalmayabilir. Teorik olarak, hayatını kaybeden bir kişinin sesi ve yüzü kullanılarak sesli ya da görüntülü aramalar da simüle edilebilecek. Bu tür gerçeğe oldukça yakın dijital üretimler “deepfake” olarak adlandırılıyor.
Meta ise şu aşamada bu teknolojiyi somut bir ürüne dönüştürmeye yönelik net bir plan bulunmadığını vurguluyor. Şirket cephesinden gelen mesajlar, patentin daha çok olası teknolojik senaryoları güvence altına alma amacı taşıdığı yönünde.
Hukuki ve etik tartışmalar gündemde
Böyle bir sistemin hayata geçirilmesi durumunda çok sayıda hukuki ve etik soru gündeme gelecek. Örneğin, vefat eden bir kişi adına yapay zeka tarafından üretilen içeriklerin mülkiyeti kime ait olacak? Ölüm sonrası veri koruma sınırları nasıl belirlenecek? Dijital olarak yeniden oluşturulan bir kimliğin ne kadar “gerçek” kabul edilebileceği de ayrı bir tartışma başlığı.
Uzmanlara göre sanal anıların sürdürülmesi, bazı yakınlar için teselli edici olabilirken, bazıları açısından psikolojik olarak yıpratıcı sonuçlar doğurabilir. Meta CEO’su Mark Zuckerberg’in de geçmişte bu tür uygulamaların olası olumsuz etkilerine dikkat çektiği belirtiliyor.
Yaşayan kullanıcılar için de kullanılabilir
Patent kapsamındaki teknolojinin yalnızca vefat edenlerle sınırlı kalmayabileceği ifade ediliyor. Özellikle uzun süreli ara veren influencer’lar için, hesapların etkileşimini ve erişimini korumak amacıyla yapay zekanın devreye girebileceği değerlendiriliyor. Bu durumda yapay zeka, ilgili kişinin alışılmış üslubunda içerik üretmeye devam edebilecek.
Eleştirmenler ise bu gelişmeyi dijital ölümsüzlük ile yapay bir sürekli görünürlük hali arasında konumlandırıyor ve bunun sosyal medya kültürünü köklü biçimde değiştirebileceği uyarısında bulunuyor.
