Almanya’da sıcak hava uyarısı: İş yerlerinde ve okullarda hangi kurallar geçerli?

Önümüzdeki günlerde etkisini artırması beklenen sıcak hava dalgası, iş yerleri ve okullarda çalışma ile eğitim koşullarını yeniden gündeme taşıdı. Yükselen sıcaklıklarda çalışanlar ve öğrenciler için hangi kuralların geçerli olduğu merak edilirken, mevcut düzenlemeler işverenlerin ve okul yönetimlerinin sorumluluklarını belirliyor.

Çalışanların yüksek sıcaklıklarda otomatik olarak izinli sayılmasını sağlayan bir düzenleme bulunmuyor. Çalışanların “sıcak nedeniyle izin” hakkı yok. Buna karşın işverenler, çalışanların sağlık ve güvenliğini korumakla yükümlü.

İş yerlerinde sıcaklık 26 dereceye ulaştığında yöneticilerin ortamı serinletmeye yönelik önlemler alması tavsiye ediliyor. Sıcaklığın 30 dereceyi aşması durumunda ise bu önlemler zorunlu hale geliyor. Sabah erken saatlerde havalandırma yapılması, vantilatör kullanılması, esnek çalışma saatleri uygulanması, kıyafet kurallarının gevşetilmesi veya çalışanlara soğuk içecek sağlanması bu önlemler arasında yer alıyor.

Bu uygulamalar, iş yerlerindeki sıcaklık koşullarını düzenleyen teknik kurallarda belirtiliyor. Ancak çalışanların belirli bir önlemi talep etme hakkı bulunmuyor. İşverenler sıcaklığı katlanılabilir seviyede tutmak için gerekli adımları attığı sürece ek bir yükümlülük doğmuyor.

35 derece sınırı dikkat çekiyor

İş yerlerinde sıcaklığın 35 dereceye ulaşması durumunda çalışma ortamı artık uygun bir iş alanı olarak kabul edilmiyor. Bu durumda çalışmanın sürdürülmesi makul görülmezken, işverenlerin çözüm üretmesi gerekiyor.

Örneğin çalışanların daha serin bölümlere yönlendirilmesi seçenekler arasında bulunuyor. Buna rağmen sıcaklığın 35 dereceyi geçmesi, çalışanlara iş yerini kendi kararlarıyla terk etme hakkı vermiyor. Bilgisayarı kapatıp işten ayrılmak veya başka bir yere gitmek mümkün değil.

Bu tür bir durum ancak çok istisnai şartlarda gündeme gelebiliyor. İşverenin tüm uyarılara rağmen hiçbir önlem almaması ya da alınan önlemlerin tamamen etkisiz kalması gibi olağanüstü koşullarda dahi çalışanların haber vermeden iş yerini terk etmesi kabul edilmiyor.

Evden çalışanlar da kapsam dışında

Uzaktan çalışanlar için de sıcak hava nedeniyle özel bir izin hakkı bulunmuyor. Ev ortamındaki sıcaklık koşullarından çalışanın kendisi sorumlu kabul ediliyor.

Bununla birlikte birçok çalışan için ofise geri dönerek çalışma seçeneği bulunabiliyor. Bazı sözleşmelerde evden çalışma yerine mobil çalışma modeli uygulanıyor. Bu durumda çalışanlar görevlerini yerine getirebildikleri sürece daha serin bir ortam seçerek çalışmalarını sürdürebiliyor.

Burada belirleyici unsur, iş sözleşmesindeki hükümler ve işverenle yapılan anlaşmalar oluyor. Mobil çalışmaya izin verilmesi ve işlerin seçilen noktadan sorunsuz yürütülebilmesi gerekiyor.

Açık alanda çalışanlar için koruma yükümlülüğü

Açık havada çalışanlar da sıcak nedeniyle izin hakkına sahip değil. Ancak işverenlerin bu çalışanları doğrudan güneş altında korumasız bırakması mümkün değil.

Alınacak tedbirler işin niteliğine göre değişiyor. İnşaat gibi güneşe doğrudan maruz kalınan alanlarda gölgelik kurulması, çalışanların belirli aralıklarla serin alanlara geçebilmesi, soğuk içecek dağıtılması veya güneşten koruyucu ekipman sağlanması uygulanabilecek önlemler arasında gösteriliyor.

Bazı sektörlerde güvenlik nedeniyle zorunlu koruyucu ekipman kullanılması gerekiyor. Koruyucu baret veya güvenlik ayakkabısı gibi ekipmanlar çok sıcak havalarda dahi çıkarılamıyor.

Öte yandan bazı iş yerlerinde kıyafet kuralları işveren tarafından belirleniyor. Çalışanların bu kuralları kendi inisiyatifleriyle değiştirmesi mümkün değil. Ancak işverenlerin kıyafet yönetmeliğini esnetmesi halinde şort ve tişört gibi daha hafif kıyafetlerle çalışılabiliyor.

Okullarda kararı yönetimler veriyor

Öğrenciler için uygulanacak sıcak tatili kararları genellikle okul yönetimleri tarafından alınıyor. Bunun temel nedeni, okul binalarındaki koşulların en iyi şekilde yerel yönetimler tarafından değerlendirilebilmesi.

Bazı eyaletlerde eğitim bakanlıkları bu konuda rehber niteliğinde tavsiyeler yayımlıyor. Baden-Württemberg Eğitim Bakanlığı, saat 11.00 itibarıyla gölgede sıcaklığın 25 dereceye ulaşması halinde dördüncü ders saatinden sonra sıcak tatili uygulanmasını öneriyor.

Birçok okulda öğrencilerin erken çıkabilmesi için velilerin önceden onay vermesi gerekiyor. Onay bulunmayan durumlarda öğrenciler okulda kalmaya devam ediyor ve gözetim altında tutuluyor. Ancak normal ders programı sona eriyor.

Lise son sınıf düzeyindeki öğrenciler ile meslek okullarındaki öğrenciler ise çoğu durumda sıcak tatili uygulamasının dışında tutuluyor.