Almanya'da her 10 natürel sızma zeytinyağından biri sahte çıktı
Stuttgart’taki Kimyasal ve Veterinerlik İnceleme Dairesi’nin yürüttüğü denetimler, piyasada “Natürel Sızma Zeytinyağı” etiketiyle satılan bazı ürünlerde ciddi uygunsuzluklar bulunduğunu ortaya koydu. Kurumun iki yıl boyunca incelediği yüzlerce zeytinyağı örneğinin bir kısmında, ürünlerin farklı yağlarla karıştırıldığı belirlendi.
Toplam 534 zeytinyağı numunesinin analiz edildiği çalışmada, bunların 473’ü en yüksek kalite sınıfı olarak kabul edilen “natürel sızma” kategorisinde yer aldı. 2024 ve 2025 yıllarını kapsayan incelemenin sonuçları bu yılın nisan ayında kamuoyuyla paylaşıldı.
Her 10 üründen biri karışımlı çıktı
Araştırmaya göre incelenen natürel sızma zeytinyağlarının yüzde 11’inde tağşiş tespit edildi. Denetimlerde bazı ürünlerin rafine edilmiş veya bozulmuş ayçiçek yağıyla karıştırıldığı, ayrıca zeytinyağı görünümü ve tadı vermek amacıyla renk ve aroma maddeleri kullanıldığı belirlendi.
Yetkililer, önceki yıllarda benzer vakaların yalnızca yüzde 2 ila 3 seviyesinde görüldüğünü hatırlatarak, son dönemdeki artışın dikkat çekici olduğuna işaret etti.
En çok 5 litrelik ambalajlarda görüldü
Uygunsuzluk tespit edilen ürünlerin büyük bölümünün 5 litrelik bidonlarda satışa sunulduğu belirtildi. Bu ürünlerin çoğunlukla küçük perakendeciler, restoran sektörü veya internet mağazaları aracılığıyla, natürel sızma zeytinyağı için piyasada geçerli olan normal fiyatlardan satıldığı aktarıldı.
Denetim sonuçları yalnızca tağşişle sınırlı kalmadı. Yanıltıcı etiketleme nedeniyle yapılan itiraz ve uyarıların da arttığı görüldü.
Yanıltıcı etiketleme oranı yükseldi
2024 yılında incelenen ürünlerin yüzde 10’unda yanıltıcı etiketleme tespit edilirken, bu oran 2025’te yüzde 18’e çıktı. Böylece yaklaşık her beş zeytinyağından biri, kalite beyanları açısından yanıltıcı bulundu.
Bu tür vakalarda ürünlerin tamamının başka yağlarla karıştırılmış olmadığı belirtildi. Bazı örneklerde ise ürünlerin natürel sızma standartlarını karşılamadığı, daha düşük kalite sınıfındaki zeytinyağlarının bu kategori altında sunulduğu ifade edildi.
Fiyat artışları sahteciliği cazip hale getiriyor
Kurumun en fazla uygunsuzluk tespit ettiği alanın ise etiketleme ve ürün tanıtımları olduğu kaydedildi. Özellikle besin değeri ve sağlıkla ilgili beyanlarda eksiklikler veya hatalı ifadeler bulunduğu bildirildi.
Son verilere göre geçen yıl incelenen tüm zeytinyağlarının yüzde 43’ünde kalite ya da etiketleme kaynaklı sorunlar saptandı. Bu oran 2024 yılında yüzde 38 düzeyindeydi.
Uzmanlar, iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı hava olayları nedeniyle son yıllarda zeytin hasadında kayıplar yaşandığını ve üretimin düştüğünü belirtiyor. Üretimdeki gerileme tüketici fiyatlarını yükseltirken, bazı üreticilerin ürünleri farklı yağlarla karıştırarak maliyet avantajı sağlamaya çalıştığı değerlendiriliyor. Bu yöntemle ürün içindeki gerçek zeytinyağı miktarı azalırken üreticinin karı artabiliyor.
