Almanya’da 12.00 akaryakıt kuralının kaldırılması gündemde
Almanya’da benzin ve motorin fiyatlarının günde yalnızca bir kez artırılmasına izin veren 12.00 kuralı, yürürlüğe girmesinden altı ay sonra yeniden tartışmaya açıldı. Sürücüleri fiyat dalgalanmalarından korumak amacıyla getirilen düzenlemenin beklenen sonucu vermediği, aksine günün belirli saatlerinde yakıt maliyetini artırdığı belirtiliyor.
1 Nisan’da başlayan uygulamayla akaryakıt istasyonları benzin ve motorin fiyatlarını yalnızca saat 12.00’de yükseltebiliyor. Fiyat indirimleri için ise herhangi bir saat sınırlaması bulunmuyor. Düzenlemenin temel amacı, sürücülerin fiyat hareketlerini daha kolay takip edebilmesi ve zamların öngörülebilir hale gelmesiydi.
Aradan geçen altı ayın ardından ortaya çıkan tablo ise uygulamanın sürücüler açısından istenen etkiyi yaratmadığını gösteriyor. İstasyonlarda fiyat değişikliklerinin sayısı azalırken zamların zamanı daha öngörülebilir hale geldi. Buna karşılık gün içinde görülen fiyat farkları belirgin biçimde büyüdü.
Özellikle saat 12.00’den sonra yakıt almak zorunda kalan sürücüler daha yüksek fiyatlarla karşılaşabiliyor. Bu nedenle uygulamanın tüketiciye sağladığı şeffaflığın, ortaya çıkan ek maliyeti karşılamadığı değerlendiriliyor. 12.00 kuralının kaldırılması gerektiği yönündeki talepler de giderek güçleniyor.
Öğleden sonra fiyatlar yükseliyor
Ekonomi alanında yapılan araştırmalar da yeni sistemin ortalama akaryakıt fiyatları üzerindeki etkisine dikkat çekiyor. Düzenlemenin yürürlüğe girmesinin ardından yapılan incelemelerde, fiyatların günde yalnızca bir kez artırılabilmesinin ortalama fiyat seviyesini yukarı çektiği sonucuna ulaşıldı.
Veriler, özellikle öğle saatlerinden akşama kadar benzin ve motorin fiyatlarının günlük ortalamanın üzerinde seyrettiğini gösteriyor. Böylece sürücünün yakıt aldığı saat, ödeyeceği tutar açısından eskisine göre daha önemli hale geliyor.
Yeni sistemden önce ise gün içinde daha fazla fiyat değişikliği yaşanıyordu. Bu durum dalgalanmayı artırsa da sürücülere farklı saatlerde daha uygun fiyat yakalama imkanı veriyordu. Mevcut uygulamada bu fırsatların azaldığı belirtiliyor.
Vergi indirimi daha etkili görülüyor
Akaryakıt fiyatlarını düşürmek için gündemde bulunan seçeneklerden biri de enerji vergisinin geçici olarak azaltılması. Bu yöntemin sürücülerin maliyetini doğrudan düşürebilecek daha gerçekçi bir çözüm olduğu değerlendiriliyor.
Ancak olası vergi indiriminin tüketiciye eksiksiz yansıması önem taşıyor. İndirimin akaryakıt fiyatlarına tam olarak aktarılmaması halinde sürücüler için beklenen rahatlamanın sağlanamayacağına dikkat çekiliyor.
Gündemdeki bir diğer seçenek ise akaryakıt fiyatlarına tavan getirilmesi. Fiyat tavanının kısa süre içinde yaşanan aşırı yükselişleri sınırlayabileceği belirtiliyor. Buna karşın böyle bir uygulamanın benzin ve motorinin uzun vadede sürekli düşük fiyatla satılmasını garanti etmeyeceği de vurgulanıyor.