Ryanair’ın yolcu iniş ve biniş işlemlerini hızlandırmak için Boeing 737 uçaklarında kullandığı entegre merdivenler güvenlik tartışmasına yol açtı. İtalya’nın havacılık güvenliği kurumu ANSV tarafından yapılan güncel inceleme, bu merdivenlerde normal havalimanı merdivenlerine kıyasla çok daha fazla düşme vakası yaşandığını ortaya koydu.
Uçaklar havalimanına indikten sonra yolcuların tahliye edilebilmesi için çoğu zaman yer hizmetleri personelinin uygun merdiveni uçağa yanaştırması gerekiyor. Hız ve verimliliğe ağırlık veren düşük maliyetli hava yolu şirketi Ryanair ise farklı bir yöntem izliyor. Şirket, Boeing 737’lerin ön kapısında bulunan ve gerektiğinde açılan merdiveni kullanarak bekleme süresini azaltıyor. Böylece gelen yolcular uçaktan daha hızlı ayrılırken, sonraki seferin yolcularının da uçağa alınması hızlanıyor.
Ancak bu uygulamanın beraberinde bazı riskler getirdiği belirtiliyor. Aerotelegraph’ın aktardığı ANSV incelemesine göre, 2021’den bu yana Ryanair’ın kullandığı bu merdivenlerde 360 yolcu yaralandı. Araştırmada, katlanabilir uçak merdivenlerinde meydana gelen düşmelerin geleneksel havalimanı merdivenlerine göre üç kat daha fazla olduğu tespit edildi.
Merdivenler daha dar ve dik
Uçağa dışarıdan yanaştırılan standart merdivenlerle karşılaştırıldığında Boeing 737’deki katlanabilir merdivenlerin yapısal olarak önemli farklılıkları bulunuyor. Merdivenlerin eğimi yaklaşık 35 derece. Basamakların derinliği ise yalnızca 25 santimetre.
Basamak yüksekliği de 20 santimetreyi buluyor ve bu ölçü standart merdivenlere göre daha yüksek. Katlanabilir merdivenlerin daha dar ve dik olması, yolcuların iniş sırasında hareket alanını da sınırlandırıyor.
Boeing 737 yalnızca Ryanair filosunda bulunmuyor. Başka hava yolu şirketleri de aynı uçak modelini ve dolayısıyla açılabilir merdiven sistemini kullanıyor. Buna rağmen haberde, merdivenlerde yaşanan düşme ve benzeri olayların özellikle Ryanair uçaklarında öne çıktığı belirtiliyor.
Bunun nedeni olarak diğer hava yolu şirketlerinin çoğunlukla havalimanlarının geleneksel yolcu merdivenlerini tercih etmesi gösteriliyor. Ryanair ise uçak üzerindeki entegre sistemi kullanmayı sürdürüyor.
Yolcuların davranışları da etkili
İncelemede güvenlik riskinin yalnızca merdivenin yapısından kaynaklanmadığına da dikkat çekildi. Yolcuların dikkatsiz davranması, fazla bagajla merdivenleri kullanması ve inerken korkuluklardan tutunmaması düşme ihtimalini artıran unsurlar arasında gösterildi.
Bununla birlikte ANSV araştırmacıları, yaşanan olaylarla merdivenin tasarımı arasında da bağlantı bulunduğunu değerlendiriyor. Merdivenin eğimi ile basamakların dar olmasının, yolcuların dengesini kaybetmesini kolaylaştırabileceği ifade edildi.
İspanya daha önce değişiklik istemişti
İspanya’nın kaza araştırma kurumu CIAIAC, 2024 yılında Ryanair’ın yalnızca sertifikalı havalimanı ekipmanlarını kullanması yönünde görüş bildirmişti. Bu tavsiyenin öncesinde Alicante’de bir kadın yolcu merdivenden düşerek ayak bileğini kırmıştı.
CIAIAC ayrıca Boeing’den katlanabilir merdivenin tasarımında değişiklik yapmasını istemişti. İtalya’nın güvenlik kurumu ANSV de İspanyol kurumunun tavsiyelerine katıldı. Ancak ANSV, son incelemenin ardından bunlara ek yeni bir talepte bulunmadı.
Ryanair yolcuları uyarıyor
Ryanair ise mevcut durumda ek önlemlere başvuruyor. Kabin görevlileri, uçaktan ayrılan yolculara merdivenleri kullanırken korkuluklardan tutunmaları gerektiğini tekrar tekrar hatırlatıyor.
Bu uygulamayla özellikle iniş sırasında yolcuların dengesini kaybederek düşme riskinin azaltılması amaçlanıyor.