Son dönemde çok sayıda kişi, hiç yapmadıkları alışverişler için PayPal üzerinden ödeme talebi ve icra uyarısı aldıklarını bildiriyor. Dolandırıcıların çaldıkları banka bilgileriyle “misafir ödeme” yöntemini kullandığı, mağdurların ise borçluymuş gibi gösterildiği belirtiliyor.
Misafir ödeme yöntemi nasıl kullanılıyor?
Bazı internet mağazalarında PayPal’ın “misafir ödeme” seçeneği bulunuyor. Bu sistem, kayıtlı bir PayPal hesabı olmadan alışveriş yapılmasına imkan tanıyor. Dolandırıcılar için ise bu durum önemli bir açık oluşturuyor. İşlem için yalnızca mağdurun adı, adresi ve IBAN bilgisi yeterli oluyor.
Söz konusu bilgilere ise veri sızıntıları, oltalama saldırıları, güvenilir olmayan çekilişler ya da kablosuz internet yönlendiricilerindeki güvenlik açıkları üzerinden ulaşıldığı ifade ediliyor.
Tüketici Merkezi’nin aktardığı bilgilere göre dolandırıcılık süreci şu şekilde ilerliyor: Çalınan verilerle çevrim içi mağazalardan alışveriş yapılıyor ve ödeme yöntemi olarak PayPal üzerinden otomatik ödeme talimatı seçiliyor. Ne satıcı ne de banka, işlemin gerçekten hesap sahibince onaylanıp onaylanmadığını kontrol ediyor. Tutar doğrudan mağdurun hesabından çekiliyor.
PayPal, yabancı bir IBAN ile yapılan bu işlem için otomatik olarak bir “misafir hesabı” oluşturuyor. Banka ödemeyi geri çektiğinde ise bu hesapta eksi bakiye oluşuyor.
Hukuki durum ve mağdurların hakları
Uzmanlara göre yetkisiz misafir ödemelerinde, ilgili kişi ile PayPal arasında genellikle geçerli bir sözleşme ilişkisi bulunmuyor. Çünkü ortada ne bir hesap kaydı ne de genel işlem şartlarının kabulü var. Bu nedenle ödeme taleplerinin hukuki açıdan tartışmalı olduğu ifade ediliyor.
Tüketici Merkezi, PayPal’dan haksız talep alanlara şu önerilerde bulunuyor:
İtiraz edin: Ödemenin tarafınızdan onaylanmadığını yazılı olarak bildirin. Ayrıca kişisel verilerinizin misafir ödeme işlemlerinde kullanılmasının engellenmesini talep edin.
Geri ödeme başlatın: Hesaptan para çekildikten sonra sekiz hafta içinde gerekçe göstermeden iade talep edilebiliyor. Yetkisiz otomatik ödeme söz konusuysa bu süre 13 aya kadar uzayabiliyor. Ancak uzmanlar, mümkün olan en kısa sürede harekete geçilmesini öneriyor. Geri ödeme işlemi internet bankacılığı, şube ya da telefon yoluyla yapılabiliyor.
Suç duyurusunda bulunun: Veri kötüye kullanımı veya dolandırıcılık gerekçesiyle polise başvurmak, tahsilat ofisleri ve satıcılar karşısında belge niteliği taşıyor.
İhtarları görmezden gelmeyin: Her ödeme talebine yazılı olarak itiraz edin ancak aceleyle ödeme yapmayın. Bu adım, ilk aşamada olası bir Schufa kaydının önüne geçebiliyor.
Önemli bir ayrıntı da şu: Tüketici Merkezi’ne göre yalnızca mahkeme tarafından gönderilen resmi ödeme emirleri bağlayıcı nitelik taşıyor. Sarı zarfla gelen bu tür belgelere karşı 14 gün içinde itiraz edilmesi gerekiyor. Yazılı itiraz sonuç vermezse, hukuki destek almak gerekebileceği belirtiliyor.
Dolandırıcılığa karşı nasıl önlem alınabilir?
Uzmanlar, benzer vakaların önüne geçmek için bazı temel güvenlik adımlarına dikkat çekiyor:
IBAN bilgilerini yalnızca güvenilir satıcılarla paylaşmak
Hesap hareketlerini düzenli kontrol etmek
PayPal ödemeleri için anlık bildirimleri aktif hale getirmek
Dolandırıcılıkla bağlantılı alacaklı kimlik numaralarını bankaya bildirerek engellemek
Sürekli tekrar eden dolandırıcılık girişimlerinde ise yeni bir banka hesabı açmanın gündeme gelebileceği belirtiliyor. Bazı bankaların kurum içi hesap değişikliği imkanı sunduğu da ifade ediliyor.