Her yıl binlerce macera tutkunu, Himalaya’nın zorlu coğrafyasında sınırlarını zorlamak için Nepal’in yolunu tutuyor. Dünyanın en yüksek noktası olan Everest’e ulaşma hayali, kimileri için zirveye tırmanmak, kimileri için ise 5 bin 364 metre yükseklikteki ana kampa varmak anlamına geliyor. Ancak bu büyüleyici yolculuğun arka planında, güven duygusunu istismar ettiği iddia edilen karanlık bir sistemin varlığı gündeme geldi.
Son haftalarda ortaya çıkan bulgular, Nepal turizm sektörünün derinlerine uzandığı öne sürülen bir yapılanmayı işaret ediyor. Yetkililerin yürüttüğü soruşturma kapsamında, bu yapı ilk kez ciddi cezai yaptırımlarla karşı karşıya kalabilir.
Sahte acil durum iddiaları
Nepal Merkez Soruşturma Bürosu, Mart 2026’da aralarında doktorlar, klinik yöneticileri, helikopter pilotları ve trekking rehberlerinin bulunduğu 33 kişi hakkında dava açtı. Şüpheliler, devlete karşı suçlar ve organize suç faaliyetleriyle itham ediliyor. Kathmandu Post’un aktardığına göre dokuz kişi tutuklanırken, diğer şüphelilerin firari olduğu belirtiliyor. Yargı süreci devam ederken, suçlamalar henüz mahkeme kararıyla kesinleşmiş değil.
Büro tarafından hazırlanan 1243 sayfalık iddianame, oldukça sistematik bir yönteme işaret ediyor. İddiaya göre plan basitti: Turist adına sahte bir sağlık krizi senaryosu oluşturuluyor, ardından kurtarma helikopteri çağrılıyor ve masraflar yabancı sigorta şirketlerine fatura ediliyordu.
Helikopter uçuşlarında şişirilmiş faturalar
Soruşturma dosyasına göre bazı rehberler, yürüyüş sonrası geri dönmek istemeyen turistlere hastalık numarası yapmalarını önerdi. Başka vakalarda ise yükseklik hastalığına bağlı baş ağrısı, uyuşma ve düşük oksijen seviyeleri gibi belirtiler abartılarak turistlerde panik yaratıldığı öne sürüldü. Everest Chronicle’a göre, turistlerin bilinçli şekilde zehirlendiğine dair iddialar ise polis tarafından reddedildi.
Aynı helikopterle taşınan birden fazla turist için ayrı ayrı tam ücret kesildiği, böylece 3.500 Euro’luk bir uçuşun 10.400 Euro’ya kadar faturalandırıldığı iddia ediliyor. Bu süreçte sahte uçuş belgeleri ve yük kayıtlarının hazırlandığı da dosyada yer aldı.
Hastanelerde ise tedaviye katılmayan doktorların dijital imzalarının kullanıldığı öne sürülüyor. Dikkat çeken bir olayda, hastanede yatarak tedavi gördüğü kaydedilen turistlerin, güvenlik kameralarında hastane içindeki bir kafede bira içerken görüntülendiği belirtildi.
Komisyon ağı ve eski uyarılar
İddialara göre bazı hastaneler, hasta yönlendirmeleri karşılığında trekking şirketleri ve helikopter operatörlerine sigorta ödemelerinin yüzde 25’ine kadar komisyon verdi. Shreedhi International Hospital’dan Dr. Girwan Raj Timilsina’nın ifadesinde, bu ödemelerin “işi büyütmek amacıyla” yapıldığını kabul ettiği aktarıldı.
Sistemin uzun süre devam edebilmesinde, Himalaya’nın zorlu coğrafi koşullarının etkili olduğu belirtiliyor. 3 bin metrenin üzerindeki bölgelerde iletişim altyapısının zayıf olması, sigorta şirketlerinin müdahaleleri anlık olarak denetlemesini zorlaştırıyor.
Öte yandan bazı turistlerin de bu sürece dahil olduğu iddia ediliyor. İncelenen WhatsApp yazışmalarında, bazı gezginlerin sistemden haberdar olduğu veya aktif rol aldığı görülüyor. Belgelenen bir yazışmada bir Alman turistin, kendisine iki kez fatura kesildiği gerekçesiyle şikayette bulunduğu ifade edildi. Buna karşılık iki Kanadalı turistin 2025 sonunda yetkililere başvurarak dolandırıldıklarını bildirdiği, sahte ölçümler ve gereksiz tıbbi müdahaleler yapıldığını öne sürdükleri aktarıldı.
Organized Crime and Corruption Reporting Project verilerine göre, bu yöntemle en az 17 milyon Euro tutarında sigorta ödemesi haksız şekilde elde edildi. Nepal Dağcılık Birliği ise turistlere, şüpheli durumlarla karşılaşmaları halinde Turizm Bakanlığı ya da polisle iletişime geçmeleri çağrısında bulundu.