Çin, 2025’in ilk yarısında yenilenebilir enerji yatırımlarında eşi görülmemiş bir büyüme kaydetti. Ülke, yalnızca altı ay içinde yaklaşık 212 gigawatt kurulu güce sahip yeni güneş enerjisi santralini devreye aldı. Bu rakam, Almanya’nın 25 yılda inşa ettiği toplam kapasitenin iki katına denk geliyor.
“Spiegel” dergisinin aktardığına göre bu veriler, enerji piyasası araştırma kurumu Wood Mackenzie tarafından yapılan analizden elde edildi. Kıyaslamak gerekirse, 1 gigawatt enerji, Almanya’da yaklaşık 400 bin iki kişilik haneye elektrik sağlamaya yetiyor.
Rüzgar enerjisinde de büyük sıçrama
Çin sadece güneşte değil, rüzgar enerjisinde de rekor seviyelere ulaştı. Ülkede yılın ilk yarısında 51 gigawatt gücünde yeni rüzgar santrali devreye girdi. “Spiegel”in haberine göre analistler bu gelişmeyi “baş döndürücü bir hız” olarak nitelendirdi. Bu olağanüstü büyüme, Çin menşeli panellerin ucuzlaması sayesinde güneş enerjisinin ne kadar rekabetçi hale geldiğini açıkça gösteriyor.
Artan enerji ihtiyacını karşılamak isteyen Pekin, yeşil enerjiye ağırlık verirken kömür ve nükleer santrallerden vazgeçmiş değil.
Kömür ve nükleer enerji yatırımları da sürüyor
Dünyada şu anda Çin kadar çok kömür ve nükleer santral inşa eden başka bir ülke bulunmuyor. Enerji portalı Carbon Brief’in verilerine göre Çin, yalnızca 2024 yılında yaklaşık 95 gigawatt kapasiteli yeni kömür santrallerinin yapımına başladı. S&P Global’in verileri, 2025’in ilk altı ayında bu santrallerden 21 gigawattlık kısmının şebekeye bağlandığını gösteriyor.
Nükleer alanda da ülke temposunu artırıyor. World Nuclear News’e göre, Çin’de şu anda yaklaşık 30 reaktör inşa halinde ve toplam kapasite 30 gigawattı aşıyor. Buna rağmen kömür hâlâ enerji sisteminin ana unsuru: Reuters’ın aktardığına göre kömür, ülkenin elektrik üretiminin yaklaşık %60’ını karşılıyor. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) verilerine göre nükleer enerjinin payı ise %4,5 civarında.
Yapay zekada enerji yarışı
Küresel yapay zeka rekabeti ve enerji tüketimi yüksek veri merkezlerinin inşası hızla devam ederken, Çin’in enerji arzındaki bu dev artış, ülkeye stratejik bir avantaj kazandırabilir.
Devlet Başkanı Xi Jinping, yakın zamanda yaptığı açıklamada, ülkesinin 2035’e kadar CO₂ emisyonlarını %10 oranında azaltma sözü verdi. Bu hedefin en büyük itici gücü ise güneş enerjisindeki patlama. Çin, 2025’in ilk yarısında bir önceki yılın iki katı kadar kapasite kurarak 212 gigawatt ile dünyanın toplam güneş enerjisi artışının yarısından fazlasını tek başına sağladı. Thinktank Ember verilerine göre dünya genelindeki toplam artış 380 gigawatt oldu. Aynı dönemde Almanya 7 gigawatt, ABD ise 18 gigawatt seviyesinde kaldı. Rüzgar enerjisi yatırımları da yaklaşık %100 oranında büyüdü.
En büyük kirletici ama aynı zamanda lider
Yenilenebilir enerji yatırımlarındaki bu hızlı ilerlemeye rağmen Çin, hâlâ dünyanın en büyük CO₂ salımına neden olan ülkesi. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, küresel karbon emisyonlarının yaklaşık üçte biri Çin kaynaklı.
Pekin yönetimi, bu tabloyu dengelemek için güneş ve rüzgarın toplam payını 2024’teki %18 seviyesinden 2026’da %24’e çıkarmayı hedefliyor.
Almanya’da ise Fraunhofer ISE verilerine göre 2024 yılında kamuya ait elektrik üretiminin %62,7’si yenilenebilir kaynaklardan geldi. Bunun %14’ü güneş, %33’ü rüzgar enerjisinden sağlandı.