Çikolatalarda yapılan farklı bağımsız testler, bazı ürünlerde mineral yağ kalıntıları ve pestisit izleri tespit edildiğini ortaya koydu. İncelemelerde yalnızca ürün içerikleri değil, kakao tedarik zincirlerindeki şeffaflık ile üretim sürecindeki çalışma koşulları da mercek altına alındı. Bulgular, eleştirilerin yalnızca market markalarıyla sınırlı olmadığını, tanınmış üreticilerin de olumsuz değerlendirmeler aldığını gösterdi.
Son yayımlanan Öko-Test değerlendirmelerinde özellikle bitter çikolatalar öne çıktı. Laboratuvar analizlerinin yanı sıra kakao çekirdeklerinin hangi ülkeden geldiğinin izlenebilir olup olmadığı da incelendi. Test uzmanlarına göre bazı üreticiler, kullandıkları kakao çekirdeklerinin menşe ülkesini dahi belirtmedi. Raporda, Lindt markasının da beklentilerin altında kaldığı, bazı çikolata markalarının ise tüketiciler tarafından dikkatle değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Testlerde düşük puan alan ürünler
Yüksek kakao oranına sahip bitter çikolatalar, özellikle mineral yağ hidrokarbonları ve birden fazla pestisit kalıntısı nedeniyle düşük puan aldı. Öko-Test'in bitter çikolata incelemesinde, MOSH/MOSH benzeri maddelerin yüksek seviyede bulunması veya MOAH tespit edilmesi ürünlerin puanının düşürülmesine neden oldu.
Daha önce yayımlanan tam sütlü çikolata testlerinde de mineral yağ bileşenleri eleştiri konusu olmuştu. Ayrıca üreticilerin tedarik zinciri ve yükümlülüklerini yeterince belgeleyememesi de değerlendirmeleri olumsuz etkiledi. Bu nedenle, bitter çikolatanın her zaman daha güvenli bir seçenek olduğu yönündeki algının doğru olmadığına dikkat çekildi.
Testlerde en düşük değerlendirmeyi alan ürünler şöyle sıralandı:
Lindt Excellence Mild %70 Cacao Edelbitter Mild (Öko-Test: "yetersiz")
Best Moments Edelbitter-Schokolade %74 Kakao (Penny) (Öko-Test: "yetersiz")
iChoc Planty Classic (vegan) (Stiftung Warentest: Salmonella tespiti nedeniyle "kusurlu")
Öko-Test'te başarısız olan çikolatalar
Öko-Test'in 12/2024 sayısında özellikle bitter çikolatalar başarısız bulundu. Sonuçlarda Lindt Excellence Mild %70 Cacao Edelbitter Mild ile Penny'nin Best Moments %74 Kakao bitter çikolatası "yetersiz" notu aldı.
Değerlendirmelere göre puan kaybı iki temel nedene dayanıyor. Bunlardan ilki mineral yağ bileşenleri ve bazı ürünlerde tespit edilen MOAH gibi istenmeyen maddeler. Diğeri ise tedarik zincirindeki şeffaflık eksikliği ve üreticilerin sorumluluklarını yeterince belgeleyememesi. Bu nedenle olumsuz sonuçlar yalnızca ürün içeriğiyle değil, üretim süreçlerine ilişkin standartlarla da bağlantılı bulunuyor.
Stiftung Warentest'in olumsuz değerlendirdiği ürün
Stiftung Warentest'in 12/2025 tarihli değerlendirmesinde ise duyusal kalite, ürün bilgileri ve mikrobiyolojik güvenlik gibi farklı kriterler esas alındı. Raporda vegan iChoc Planty Classic çikolatası, Salmonella tespit edilmesi nedeniyle "kusurlu" notu aldı.
Salmonella tespitinin ciddi sağlık riski oluşturabileceğine dikkat çekilirken, tüketicilere evlerinde bulunan ürünlerin marka, ürün adı ve son tüketim tarihi bilgilerini kontrol etmeleri, gerekli durumlarda geri çağırma duyurularını incelemeleri tavsiye edildi.
Tartışmalı maddeler ve çocuk işçiligi uyarısı
İncelenen raporlarda en çok dikkat çeken maddeler mineral yağ hidrokarbonları oldu. MOSH ve benzeri maddelerin vücutta birikebilme ihtimali nedeniyle, MOAH grubundaki bileşiklerin ise potansiyel olarak kanserojen maddeler içerebilmesi nedeniyle endişe oluşturduğu belirtildi. Bazı ürünlerde ayrıca pestisit kalıntıları veya birden fazla pestisit izine de rastlandı.
Bir ürünün riskli olarak değerlendirilmesinde yalnızca tespit edilen madde değil, miktarı ile testlerde kullanılan değerlendirme sistemi ve referans değerler de etkili oluyor. Ancak mineral yağ ve pestisit nedeniyle art arda gelen olumsuz sonuçların tek seferlik bir durumdan ziyade tekrar eden bir tablo oluşturduğu ifade edildi.
Kakao üretiminde çocuk işçiligi konusu da yapısal bir sorun olarak değerlendirildi. Özellikle Batı Afrika'daki üretim bölgelerine dikkat çekilen Öko-Test değerlendirmesinde, incelenen çikolataların hiçbirinde çocuk işçiliğinin kesin olarak bulunmadığının garanti edilemediği belirtildi. Bu nedenle üreticilerin tedarik zincirini ne kadar yakından takip ettiği ve bunu hangi belgelerle ortaya koyabildiği de değerlendirmelerde önemli kriterlerden biri olarak öne çıktı.
Üreticilerin kakao menşe ülkelerini açıklamaması veya yalnızca genel nitelikte belgeler sunmasının, ürünün premium segmentte yer alıp almamasından bağımsız olarak tüketiciler açısından bir uyarı işareti olduğu vurgulandı.