Almanya'da sınır kontrollerinin hukuka uygunluğu konusunda önemli bir mahkeme kararı çıktı. Dresden İdare Mahkemesi, Polonya ve Çekya sınırlarında yapılan kontroller nedeniyle dava açan iki kişiyi haklı buldu. Mahkeme, Federal İçişleri Bakanlığının talimatıyla uygulanan sınır kontrollerinin dava konusu tarihlerde hukuka aykırı olduğuna hükmetti.
Almanya'da uzun süredir tartışılan sınır kontrolleri, bu kez Dresden İdare Mahkemesinin kararıyla yeniden gündeme geldi. Mahkeme, iki ayrı davada da başvuruları kabul edilebilir bulurken davacıların itirazlarını haklı gördü.
Federal Almanya Cumhuriyeti'ne karşı açılan davalarda verilen kararların yazılı gerekçeleri henüz yayımlanmadı. Karar, sınır kontrollerinin tamamının otomatik olarak kaldırılması anlamına gelmiyor. Ancak uygulamanın hukuki dayanağına ilişkin tartışmaları güçlendiriyor.
Sınırda kimlik kontrolü ve araç araması dava konusu oldu
Davacılardan biri, Almanya ve Polonya vatandaşlığı bulunan Görlitz kentinde yaşayan bir kişi. Ailesinin bir bölümü Almanya'da, diğer bölümü Polonya'da yaşadığı için neredeyse her gün sınırı geçtiğini belirten davacı, 25 Eylül 2024 tarihinde yaşadığı kontrolü mahkemeye taşıdı.
Görlitz'deki şehir köprüsünden Almanya'ya giriş yaptığı sırada kimliğinin kontrol edilmesine ve otomobilinin bagajının aranmasına itiraz etti.
İki küçük kız çocuğu babası olan davacı, silahlı polislerin bulunduğu kontrol noktalarından geçmek zorunda kalmasını anlayamadığını söyledi.
İkinci dava ise Brandenburg eyaletinin Michendorf kentinde yaşayan bir kişinin başvurusuyla açıldı. Davacı, 18 Mayıs'ta Prag'dan evine dönerken Almanya-Çekya sınırındaki Breitenau geçişinde kontrol edildi.
Demir yolu ulaşımının yerine kullanılan bir otobüsle seyahat eden kişi, A17 otoyolundaki sınır geçişinde yapılan kimlik kontrolüne karşı çıktı.
Arkadaşları olan müzisyenleri ziyaret etmek ve konserlere katılmak için yılda birkaç kez Çekya'ya gittiğini anlatan davacı, sınırdaki kimlik kontrollerini sembolik bir siyasi uygulama olarak değerlendirdi ve sona erdirilmesini istedi.
İçişleri Bakanlığı kontrolleri savundu
Davalarda Federal İçişleri Bakanlığı, sınır kontrollerinin düzensiz göçle mücadele, kamu düzeninin korunması ve iç güvenliğin sağlanması açısından gerekli olduğunu savundu.
Bakanlığı temsil eden hukukçu, uygulamanın Schengen Sınır Kanunu'na uygun olduğunu belirtti. Almanya'nın devam eden göç hareketleri nedeniyle sınır kontrollerinin süresini uzatma hakkına sahip olduğunu ileri sürdü.
Davacılara göre sınır kontrollerinin başlatılması için ani gelişen göç hareketleri gibi olağanüstü koşulların bulunması gerekiyor. Kontrollerin sürekli uzatılması ise bu istisnai uygulamanın amacına aykırı.
Bakanlık tarafı, Schengen kurallarının devam eden göç hareketlerinde de kontrollerin uzatılmasına izin verdiğini savundu.
Sınırda iki saate varan bekleme süreleri
Duruşmada sınır kontrollerinin günlük yaşam üzerindeki etkileri de gündeme geldi.
Görlitz'de yaşayan davacı, kent sakinlerinin kendilerini tehdit altında hissetmediğini belirterek uygulamanın yarattığı yükün haklı bir gerekçesi bulunmadığını söyledi.
Bazı günler kontrol noktalarından fazla beklemeden geçebildiğini, bazı günlerde ise 20 ila 30 dakika trafik kuyruğunda kaldığını belirtti.
Federal İçişleri Bakanlığının hukukçusu, sınır kontrollerinin caydırıcı etkisine ilişkin istatistik tutulmadığını kabul etti. Ancak bu etkinin varlığının da inkar edilemeyeceğini savundu.
Görlitzli davacı ise kontrollerin farklı bir mesaj verdiğini söyledi. Ona göre Almanya'nın sınırdaki uygulaması, Polonya makamlarının çalışmalarına güven duyulmadığı izlenimi yaratıyor.