Almanya’da 2015 yılında gelen mültecilerin istihdam oranı, yaklaşık on yıl sonra genel nüfus ortalamasına yaklaşmaya başladı. Nürnberg merkezli İşgücü Piyasası ve Meslek Araştırmaları Enstitüsü’nün (IAB) analizine göre, mülteciler arasındaki kadın istihdamında ve gelir düzeyinde ise hâlâ belirgin farklar bulunuyor.
Kadın ve erkek arasında istihdam uçurumu
Geçen yıl itibarıyla, 2015 yılında Almanya’ya gelen mültecilerin yüzde 64’ü bir işte çalışıyor durumdaydı. Bu oran, genel nüfusta yüzde 70 olarak kaydedildi. İstihdam edilen mültecilerin yüzde 90’ı sosyal güvenlik kapsamındaki işlerde çalışırken, bu oran genel nüfusta yüzde 92 olarak ölçüldü. Ancak kadın-erkek farkı dikkat çekici: Erkek mültecilerde istihdam oranı yüzde 76’ya ulaşırken, bu oran genel erkek nüfustan 4 puan daha yüksek. Kadınlarda ise oran sadece yüzde 35. Bu oran, Almanya’daki genel kadın istihdam oranı olan yüzde 69’un oldukça gerisinde.
Kadın mültecilerin çoğunlukla yarı zamanlı çalıştığı da belirtildi. Enstitüye göre, bu farkın başlıca nedenlerinden biri çocuk bakımına erişimdeki sıkıntılar. Özellikle altı yaş altı çocuğu olan kadın mültecilerde istihdam oranı yüzde 21 iken, çocuğu olmayan kadınlarda bu oran yüzde 40’a çıkıyor.
Mülteciler farklı sektörlerde yoğunlaşıyor
Araştırmaya göre, kadın ve erkek mülteciler farklı sektörlerde istihdam ediliyor. Kadınlar sıklıkla sağlık alanında çalışırken, erkekler ise üretim, lojistik ve ulaşım gibi sektörlerde görev alıyor. Bu alanların Almanya’da uzun süredir eleman sıkıntısı yaşadığı biliniyor.
Araştırmada, Almanya’daki kalış süresi uzadıkça mültecilerin gelirlerinde artış olduğu gözlemlendi. Ancak 2023 verilerine göre, tam zamanlı çalışan mültecilerin ortalama brüt aylık geliri 2675 euro olarak ölçüldü. Bu miktar, ülkedeki ortalama gelir seviyesinin yüzde 70’ine denk geliyor ve düşük ücret eşiği olan yüzde 66’nın yalnızca biraz üzerinde.
Sosyal yardımlara bağımlılık azaldı ama sürüyor
2015 yılında gelen mülteciler arasında sosyal yardım alanların oranı geçen yıl itibarıyla üçte bire düştü. Buna rağmen bu oran, Almanya’daki genel nüfus ortalamasının üzerinde kalmaya devam ediyor. IAB'nin analizine göre, bu gruba ait hanehalklarının yüzde 34’ü hâlen vatandaşlık maaşı olarak bilinen sosyal yardımlardan faydalanıyor.