Almanya’da zona hastalığı her yıl 300 bin ila 400 bin kişiyi etkiliyor. Yaş ilerledikçe hastalığa yakalanma ihtimali belirgin biçimde yükselirken, kadınların erkeklerden daha sık etkilendiği belirtiliyor. Almanya’da 2026 yılıyla birlikte aşı kapsamı da genişledi. Zona açısından yüksek risk grubunda bulunan 18 yaş ve üzerindeki kişiler artık aşı yaptırabiliyor.
Herpes zoster olarak da bilinen zona, sinirleri ve cildi etkileyen bulaşıcı bir viral hastalık. Genellikle şiddetli ağrıyla seyreden hastalığın kaynağı, suçiçeğine de neden olan Varicella-Zoster virüsü. Bu nedenle hayatının herhangi bir döneminde suçiçeği geçiren kişilerde ilerleyen yıllarda zona ortaya çıkabiliyor.
Aşı ise hastalığa yakalanma ihtimalinin önemli ölçüde düşürülmesini sağlayabiliyor.
Almanya’da yılda 400 bine yakın vaka
AOK Hessen, zonanın en karakteristik belirtisinin ciltte oluşan ağrılı döküntüler olduğunu belirtiyor: “Zona hastalığının tipik belirtisi, küçük ve genellikle kaşıntılı kabarcıklarla birlikte görülen, ağrı ve yanma hissine yol açan deri döküntüsüdür. Çoğu zaman vücudun yalnızca bir tarafında ortaya çıkar ve bir sinir boyunca kuşak şeklinde ilerler. Hastalığın zona olarak adlandırılması da buradan gelir. Döküntü vücudun her bölgesinde görülebilir ancak en sık sırt ve göğüs bölgesinde ortaya çıkar.”
Robert Koch Enstitüsü'nün verileri, hastalığın Almanya'daki boyutunu da ortaya koyuyor. Ülkede her yıl yaklaşık 300 bin ila 400 bin zona vakası görülüyor. Hastalığa yakalanma riski özellikle yaşın ilerlemesiyle birlikte ciddi biçimde artıyor.
Kabarcıklar geçene kadar temastan kaçınılmalı
Zona her zaman doğrudan deri belirtileriyle başlamıyor. Hastaların önemli bir bölümünde döküntüden önce yorgunluk hissi veya hafif ateş görülebiliyor. Bu ilk belirtilerin ardından iki ila üç gün içinde cildin belirli bir bölgesinde kızarıklık meydana geliyor. Daha sonra aynı bölgede küçük şişlikler ve içi sıvı dolu kabarcıklar oluşuyor
Kabarcıkların bulunduğu dönemde bulaşma riski nedeniyle yakın fiziksel temasa dikkat edilmesi gerekiyor. Hastaların özellikle suçiçeğine karşı bağışıklığı bulunmayan kişilerden uzak durması öneriliyor. Bu önlem hamile kadınlar ile bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler açısından daha büyük önem taşıyor.
Zona iyileştikten sonra da bazı hastalarda şikayetler tamamen sona ermeyebiliyor. Hastalığı geçirenlerin yüzde 10 ila 20'sinde etkilenen bölgedeki ağrı aylarca, bazı durumlarda ise yıllarca devam edebiliyor.
Almanya’da aşı masrafları karşılanıyor
Hastalığa karşı en güçlü koruyucu önlem olarak zona aşısı öne çıkıyor. Aşılama, iki ila altı aylık arayla uygulanan iki doz inaktif aşıdan oluşuyor.
Araştırmalara göre aşı, zona riskini belirgin biçimde azaltabiliyor. Aşının 50 yaşından itibaren etkinliğinin yüzde 92 olduğu belirtiliyor.
Almanya'da yasal sağlık sigortaları, 2019 yılından bu yana 60 yaş ve üzerindeki kişilerin zona aşısı giderlerini karşılıyor. Sağlık açısından yüksek risk grubunda bulunan 50 yaşındaki kişiler de bu uygulamadan yararlanabiliyor.
2026’da 18 yaş sınırı devreye girdi
Almanya'da zona aşısına ilişkin önemli bir değişiklik 2026 yılının başında yürürlüğe girdi. Daimi Aşı Komisyonu'nun (STIKO) tavsiyesiyle, hastalığa yakalanma ihtimali yüksek olan 18 yaş ve üzerindeki kişiler de zona aşısı yaptırabiliyor.
Riskin yükselmesine neden olabilen sağlık sorunları arasında diyabet, böbrek yetmezliği, artrit, iltihaplı bağırsak hastalıkları, astım ve KOAH gibi ciddi kronik hastalıklar bulunuyor. Bağışıklık yetmezliği olan kişilerde de zona gelişme ihtimali artıyor.