Almanya’da sonbaharda saat değişikliği her yıl ekim ayının son haftasında gerçekleşiyor. 2025 yılı için bu tarih, 25 Ekim Cumartesi’yi 26 Ekim Pazar’a bağlayan gece olacak. Yani 26 Ekim 2025 sabahında ülkede kış saati, diğer adıyla “normal saat” uygulaması başlayacak.
Bu kez yaz saati, geçtiğimiz yıla göre bir gün erken sona erecek. 2024’te saatler 26 Ekim Cumartesi gecesinden 27 Ekim Pazar’a geçerken geri alınmıştı.
Saat kaçta geri alınacak
25 Ekim’i 26 Ekim’e bağlayan gece saat 03.00’te, saatler bir saat geri alınarak 02.00’ye çevrilecek. Böylece insanlar bir saat kazanmış olacak.
Klasik duvar saatlerinde bu işlem manuel olarak yapılırken, radyo kontrollü saatler kendilerini otomatik olarak ayarlıyor. Bu ayarlama, Braunschweig’deki Physikalisch-Technische Bundesanstalt’a bağlı atom saatlerinden gelen merkezi bir sinyalle gerçekleşiyor.
Tartışmalı enerji tasarrufu ve süren AB belirsizliği
Zaman değişikliğinin ilk gerekçesi enerji tasarrufu sağlamaktı. Daha uzun gündüz saatleri sayesinde elektrik tüketiminin azalacağı düşünülüyordu. Ancak yıllar içinde yapılan araştırmalar bu etkinin neredeyse ölçülemez olduğunu gösterdi.
Buna rağmen her mart ve ekim ayında, saat değişikliğinin kaldırılması yeniden tartışma konusu oluyor. Yapılan anketlerde Almanya’daki halkın yaklaşık yüzde 75’i yaz-kış saati uygulamasının sona ermesini istiyor. 2018’de AB genelinde yapılan çevrim içi ankete 4,6 milyon kişi katıldı ve bunların 3 milyonu Alman vatandaşıydı.
Uzmanlara göre, özellikle uyku düzenine etkileri nedeniyle bu uygulamanın kaldırılması gerekiyor. Fakat Avrupa Birliği ülkeleri hâlâ ortak bir karara varabilmiş değil. AB Komisyonu 2018’de sürecin sonlandırılması yönünde yasa taslağı hazırladı, Avrupa Parlamentosu da 2019’da bu değişimi 2021’e erteleyerek onayladı. Ancak üye devletler arasında hangi saatin –yaz mı, normal mi– kalıcı olacağı konusunda uzlaşma sağlanamadı.
Örneğin Finlandiya normal saatte kalır, İsveç ise sürekli yaz saatini seçerse, iki komşu ülke arasında iki saatlik fark oluşacak. Bu da ticaret ve ulaşım gibi alanlarda karmaşaya neden olabilir. AB, ekonomik bütünlüğü korumak için bu “zaman mozaiğinden” kaçınmak istiyor. Bu nedenle saat değişikliğinin tamamen kaldırılması süreci, görünüşe göre birkaç yıl daha ertelenecek.