Almanya'da yaklaşık 1,4 milyon kişinin en az beş yıldır temel geçim yardımı aldığı ortaya çıktı. Federal İş Ajansının verilerine göre, uzun süredir devlet desteğiyle geçinenlerin yüzde 37,8'ini yabancı uyruklular oluşturuyor. Rakamlar, sosyal yardımlardan yararlananların çalışma zorunluluğuna ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
AfD'nin Federal Meclise sunduğu soru önergesine verilen yanıt, Almanya'daki sosyal yardım sisteminin güncel durumunu ortaya koydu. Verilere göre, temel geçim yardımı alan her beş kişiden yaklaşık ikisi bu destekten en az beş yıldır yararlanıyor.
Uzun süreli yardım alanların oranı eyaletler arasında farklılık gösteriyor. 2025 yılı sonunda Berlin yüzde 45 ile ilk sırada yer alırken, Bremen yüzde 43 ile ikinci sırada bulunuyor.
En az beş yıldır sosyal yardım alanların yüzde 62,2'si Alman vatandaşı, yüzde 37,8'i ise yabancı uyruklu. Bu gruptaki 199 bin 229 kişinin 25 yaşın altında olması da dikkat çekiyor.
Çalışmayanlara zorunlu kamu hizmeti önerisi
Rakamların açıklanmasının ardından AfD, çalışabilecek durumda olan sosyal yardım alıcılarına yönelik yeni yükümlülükler getirilmesini istedi.
Partinin çalışma piyasası politikalarından sorumlu milletvekili René Springer, "Çalışabilecek durumda olan bu kadar çok insanın vergi mükelleflerinin parasıyla sosyal yardım alması kabul edilemez." dedi.
Springer, AfD'nin daha önce gündeme getirdiği zorunlu çalışma önerisini yineledi. Buna göre, altı aydan uzun süredir temel geçim yardımı alan ve çalışabilecek durumda olan herkesin, kamu yararına faaliyetlerde haftada 15 saat çalışması gerekecek.
Öneride, çalışmayı reddeden kişilere nakit ödeme yerine yalnızca ayni yardım yapılması öngörülüyor. Son aşamada ise sosyal yardımların tamamen kesilmesi isteniyor.
AfD'nin Federal Meclise sunduğu benzer öneriler daha önce diğer partilerin sert tepkisiyle karşılaşmıştı. CSU'nun sosyal politika uzmanı Peter Aumer, yardıma ihtiyaç duyan herkesin desteklenmesi gerektiğini belirterek bunun sosyal güvenlik sisteminin temel ilkesi olduğunu savunmuştu.
Hükümet koalisyonu ise son reformuyla Bürgergeld adını kaldırarak temel geçim yardımına ilişkin kuralları sıkılaştırdı. Yeni düzenlemeye göre, yükümlülüklerini yerine getirmeyen kişilerin yardımlarında ciddi kesintilere gidilebilecek.
Uzun süreli işsizlik yeniden yükselişte
Almanya'da uzun yıllar boyunca gerileyen işsizlik, ekonomideki durgunluğun etkisiyle yeniden artmaya başladı. İşsiz sayısı 2023'ten itibaren yükselirken, uzun süreli işsizlerin sayısında da 2024'ten bu yana artış yaşanıyor.
Nürnberg merkezli İş Piyasası ve Meslek Araştırmaları Enstitüsünün verilerine göre, uzun süreli işsiz sayısı 2005 yılında 1,8 milyon seviyesindeydi. İş piyasasındaki olumlu gelişmelerle bu sayı 2019'da 700 bine kadar geriledi. Ancak 2025 yılında yeniden bir milyonun üzerine çıktı.
Federal İş Ajansının eylül ayı verileri ise temel geçim yardımı alan çalışabilir durumdaki kişi sayısının 3,7 milyon olduğunu gösteriyor. Bu rakam, bir önceki yılın aynı ayına göre 145 bin kişilik düşüş anlamına geliyor.
İş bulmalarını zorlaştıran engeller var
İş Piyasası ve Meslek Araştırmaları Enstitüsü , uzun yıllardır sosyal yardım alan kişilerin iş piyasasına katılmasının önünde çeşitli engeller bulunduğuna dikkat çekiyor.
Araştırma enstitüsüne göre, bu gruptaki kişiler arasında mesleki yeterlilik eksikliği ve sağlık sorunları yaygın olarak görülüyor. Bu durum, iş bulma ve düzenli çalışma hayatına geçiş imkanlarını sınırlandırıyor.
Enstitü, devlet destekli istihdam programlarının uzun süreli yardım alanların iş bulma şansını artırabileceğini belirtiyor. Ancak başarılı sonuç alınabilmesi için sunulan desteğin kişilerin ihtiyaçlarına ve koşullarına göre ayrı ayrı planlanması gerektiği vurgulanıyor.