AfD’nin 3 ve 4 Temmuz’da Erfurt’ta düzenlemeyi planladığı federal parti kongresi, tarih seçimi nedeniyle sert tartışmalara yol açtı. Toplantının, 1926 yılında Weimar’da gerçekleştirilen NSDAP Reich Parti Kongresi’nin tam 100. yılına denk gelmesi, siyasetçiler ve tarihçiler tarafından eleştirildi. Parti ise iddiaları reddetti.
CDU ve SPD’li siyasetçiler ile bazı akademisyenler, tarih çakışmasının tesadüf olmadığı görüşünde. Dışişleri Bakanlığı Devlet Bakanı Serap Güler, yaptığı açıklamada, "Bilinçli seçilmiş bu paralellik, AfD’nin hangi zihniyete sahip olduğunu bir kez daha gösteriyor" dedi. Parti kongrelerinin sembolik anlam taşımadığını düşünmenin saflık olacağını belirten Güler, "AfD ne yaptığını çok iyi biliyor. Bu partinin tarihimize karşı bu denli saygısız olması beni tiksindiriyor. Allah aşkına, bizi ne kadar saf sanıyorlar?" ifadelerini kullandı.
“Bilinçli sembolik bir eylem” iddiası
Dresden Teknik Üniversitesi’ne bağlı Hannah Arendt Totalitarizm Araştırmaları Enstitüsü Direktörü Jörg Ganzenmüller de planlamayı "Birden fazla düzeyde etkili bilinçli sembolik bir eylem" olarak değerlendirdi. Ganzenmüller’e göre AfD bir yandan NSDAP tarihine hakim aşırı sağ çevrelere mesaj gönderirken, diğer yandan kamuoyunda tarihi önemsizleştirerek “burjuva” bir görüntü vermeye çalışıyor.
Bu stratejinin partinin farklı seçmen gruplarına ulaşmasını kolaylaştırdığı savunuldu.
Weimar Cumhuriyeti Derneği Başkanı Stephan Zänker de 1926’daki NSDAP toplantısının, milliyetçi hareketin güçlenmesinde dönüm noktası kabul edildiğini hatırlattı. Zänker, "Aşırı sağcılık suçlamalarıyla karşı karşıya olan bir partinin böyle bir tarihsel paralellik kurması bizi kaygılandırıyor" dedi.
Dernek, Weimar Cumhuriyeti Evi adlı kurumu işletiyor.
“Tarihi tesadüf değil” yorumu
Uzun yıllar SPD Meclis Grup Başkanlığı görevini yürüten Rolf Mützenich de AfD’nin dikkat çekmek için kasıtlı provokasyonlara başvurduğunu söyledi.
Seçilen tarihin tarihsel ağırlığının bilindiğini ve bunun çağrıştırdıklarının farkında olunması gerektiğini belirten Mützenich, bunun omuz silkerek geçiştirilecek bir tesadüf olmadığını dile getirdi.
AfD suçlamaları reddetti
AfD cephesi ise eleştirileri geri çevirdi. AfD Thüringen Sözcüsü Stefan Möller, aynı gazeteye yaptığı açıklamada, "Erfurt’taki AfD kongresi nedeniyle 100 yıl önce Weimar’da yapılan bir NSDAP kongresiyle ölümcül paralellikler kuranlar, tarihi zorla araçsallaştırmaya çalışıyor" dedi.
Parti kongrelerini organize eden AfD Federal Yönetimi ise gazeteden gelen çok sayıda soruya yanıt vermedi.
ARTI49
FOTOĞRAF: Unsplash