ABD’nin Arkansas eyaletinde Cumhuriyetçiler, çocuklara "cinsiyet uyumsuz" saç kesimi yapan kuaförlerin dava edilebilmesini öngören yeni bir yasa tasarısı sundu. Yani kısa saç kesimiyle evine dönen bir kız çocuğu için kuaför yasal olarak sorumlu tutulabilecek. Ancak teklif, bununla da sınırlı değil.
Sosyal cinsiyet geçişine katkı cezalandırılacak
“Vulnerable Youth Protection Act” (Kırılgan Gençliği Koruma Yasası) adlı tasarı yasalaşırsa, bir çocuğun toplumsal cinsiyet kimliğini değiştirmesine neden olan ya da katkı sunan herkes cezai yaptırımla karşı karşıya kalabilecek.
Tasarıya göre “geçiş” (transition), bir çocuğun biyolojik cinsiyetinden farklı bir toplumsal cinsiyet kimliği benimsemesi veya bunu desteklemesi anlamına geliyor. Bu; kıyafet, zamir, saç modeli ya da isim değişikliklerini bile kapsıyor.
Bu durumda yalnızca kuaförler değil; örneğin bir mağaza sahibi 16 yaşındaki bir gence sütyen sattığında ya da bir öğretmen, trans bir öğrenciyi kendi seçtiği erkek ismiyle hitap ettiğinde de suçlanabilir.
Tasarı Arkansas’ta bile tartışma yarattı
Arkansas, Temsilciler Meclisi’nde koltukların yüzde 80’ini Cumhuriyetçilerin elinde tuttuğu son derece muhafazakâr bir eyalet. Ancak bu yasa önerisi burada bile büyük tartışma yarattı.
Tasarının mimarı olan Mary Bentley, Hristiyan inançlı, kürtaj karşıtı bir plastik mutfak gereçleri firması sahibi. Bentley, çocuklara “yanlış bedende doğduklarının” söylenmemesi gerektiğini savunuyor. Ona göre, “cinsiyet karmaşası” yaşayan gençlere yalnızca bir ruh sağlığı uzmanı yardımcı olabilir.
Trans politikacıdan sert eleştiri
Arkansas’ta kamu görevinde bulunan ilk ve tek trans birey olan Evelyn Rios Stafford, tasarıya karşı çıktı. Stafford, tasarının “saçma durumlar üzerinden temelsiz dava dalgalarına” neden olacağını savunuyor. “Bir trans gencin saç stiline edilen bir iltifat bile cezalandırılabilir,” dedi.
Ayrıca Stafford, “Bu tasarı, trans çocuklara kendi bedenleri hakkında karar verme haklarının anayasal olarak tanınmadığını ima ediyor,” diye konuştu.
Hukuki engeller gündemde
Tasarıya hukukçular da mesafeli yaklaşıyor. Arkansas’ın Cumhuriyetçi Başsavcısı Tim Griffin, yasanın ifade özgürlüğü hakkını ihlal edebileceğini ve federal mahkemede savunulmasının zor olacağını söyledi. Bunun üzerine Bentley, tasarıyı geçici olarak geri çekip üzerinde değişiklik yapma kararı aldı.
Ancak Bentley'nin geri adım atmaya niyeti yok gibi. 2023 yılında büyük itirazlara rağmen, cinsiyet geçiş tedavisi sunan doktorlara karşı tıbbi hata davalarını mümkün kılan bir yasayı geçirmeyi başarmıştı.