• BIST 90.383
  • Altın 144,409
  • Dolar 3,6117
  • Euro 3,9021
  • Berlin 0 °C
  • Frankfurt 7 °C
  • Paris 8 °C
  • Ankara 6 °C
  • İstanbul 9 °C
  • İzmir 8 °C
  • Stockholm 6 °C

Abd Ekonomisinin Kaderini Başkanlık Seçimleri Belirleyecek

Abd Ekonomisinin Kaderini Başkanlık Seçimleri Belirleyecek
ABD'de salı günü yapılacak başkanlık seçimlerini kimin kazanacağı ülke ekonomisinin geleceği açısından büyük önem taşıyor- Demokrat Clinton'ın galibiyeti mevcut ekonomi politikalarının devam etmesine, Trump'ın zaferi ise ticaret anlaşmalarından, Fed'e kad

WASHINGTON (AA) – GÜLBİN YILDIRIM – ABD'de salı günü yapılacak başkanlık seçimlerinden kimin zaferle çıkacağı dünyanın en büyük ekonomisinin geleceğini de belirleyecek. Cumhuriyetçi Donald Trump’ın başkan seçilmesi ekonomide radikal değişimler yaşanmasına, Demokrat Hillary Clinton’ın galip gelmesi ise statükonun devam etmesine yol açacak.

Tüm dünyada merak ve endişeyle beklenen ABD başkanlık seçimlerine sadece 2 gün kaldı. Skandallarla geçen kampanya sürecinde çok farkedilmese de başkanlık için yarışan Clinton ve Trump’ın seçim vaatleri birbirinden keskin çizgilerle ayrılıyor.

Bu durum ekonomi politikaları içinde geçerli. Eski Dışişleri Bakanı Clinton, Obama yönetiminin orta sınıf odaklı politikalarını sürdürmeyi önerirken, emlak milyarderi Trump, “Amerikayı yeniden muazzam yapmak” için ekonomide köklü değişiklere gidilmesini savunuyor.

İki adayın ekonomi politikalarındaki büyük farklılıklar, seçim sonuçlarının hem ABD hem de dünya ekonomisi açısından kritik rol oynacağına işaret ediyor.


- Clinton’ın vergi planı zenginleri hedef alıyor


Clinton ve Trump’ın ABD ekonomisini özellikle uzun vadede derinden etkileyecek politikalarının başında vergi reformları geliyor.

Hemen her başkanlık seçiminde olduğu gibi ABD’nin çarpık vergi sistemini basitleştirmeyi ve adilleştirmeyi taahhüt eden iki adayın bunun için öngördükleri reformlar ise oldukça farklı.

Clinton, adil bir vergi sistemi için zenginlerin daha fazla vergi ödemesi gerektiğini belirterek, yılda 5 milyon dolar ve üstünde gelir elde eden zenginlere yönelik vergi oranının yüzde 39,6’dan yüzde 43,6’ya yükseltilmesini öneriyor.

Clinton’ın bu önerisi, şu an yüzde 10’dan başlayarak yüzde 15, yüzde 25, yüzde 28, yüzde 33, yüzde 35 ve yüzde 39,6’a kadar yükselen vergi oranlarına tabi tutulan yedi gelir dilimine bir yenisinin eklenmesi anlamına geliyor. Eski First Lady, ayrıca yılda 1 milyon dolar ve üzerinde kazancı olanların en az yüzde 30 gelir vergisine tabi tutulmasını istiyor.

Şirketlere yönelik vergi kurullarında da değişiklik öngören Clinton, Amerikalı şirketlerin merkezlerini ülke dışına çıkarmak suretiyle vergi ödemekten kaçmasını engellemeye yönelik yeni düzenlemeler vadediyor.

Clinton, zengin Amerikalıları hedef alan vergi reformları sayesinde elde edilecek ekstra kamu geliriyle altyapı yatırımlarını, eğitim faaliyetlerini ve temiz enerji projelerini desteklemeyi planlıyor. Bunların ekonominin daha hızlı büyümesine katkı sağlayacağına inanan Clinton, ekonomi politikalarının 10 yılda 10,4 milyon yeni istihdam sağlayacağını iddia ediyor.


- Trump vergilerin azaltılmasını istiyor


Diğer taraftan Trump, vergilerin azaltılmasının ekonomiyi canlandıracağı teziyle gelir vergisi dilimlerinin ve bunlara karşılık gelen vergi oranlarının yediden üçe indirilmesi teklif ediyor.

Ayrıca, şu an yüzde 35 olan kurumlar vergisinin yüzde 15’e çekilmesini öneren Trump, bunun Amerikalı şirketlerin daha düşük vergili ülkelere taşınmasını önleyeceğini ve taşınanların geri dönmesini sağlayacağını öne sürüyor.

Trump, buna ilaveten, Cumhuriyetçilerin uzun zamandır karşı çıktığı veraset vergisinin tamamen kaldırılmasını planlıyor. Öte yandan, Trump’ın bazı haberlerde yer aldığı gibi emlak vergisini kaldırma gibi bir teklifi yok, bu durum veraset vergisi (estate tax) ve gayrimenkul vergisinin (real estate tax) birbiriyle karıştırılması ya da çeviri hatasından kaynaklanıyor.

Washington merkezli düşünce kuruluşlarından Brookings ve Urban enstitülerinin iş birliğiyle kurulan Vergi Politikası Merkezi'nin analizlerine göre, Clinton'ın vergi politikaları önümüzdeki 10 yıl içinde vergi gelirlerini 1,1 trilyon dolar artıracak. Trump'ın vergi reformu ise 9,6 trilyon dolarlık gelir kaybına yol açacak.

Trump, söz konusu kaybın ekonomik büyüme ile dengeleneceğini öne sürüyor ancak vergi uzmanları bunun mümkün olmadığını düşünüyor. Bu nedenle, Trump'ın başkan seçilmesinin ülkenin halihazırda yüksek olan bütçe açığını sürdürülemeyecek seviyelere çıkararak, yeni bir finansal krize yol açabileceği yorumları yapılıyor.


- Ticaret karşıtlığında Trump öne çıkıyor


Demokrat aday Clinton sadece istihdam imkanları ve daha yüksek ücretler sağlayacak ticaret anlaşmalarını destekleyeceklerini söylerken, Trump yürürlükte olan ve müzakare edilen tüm anlaşmaları iptal etmeye kadar varan popülist teklifleriyle öne çıkıyor.

Dışişleri Bakanı iken müzakerelerini sürdürdüğü Trans-Pasifik Ortaklığı (TPP) hakkında fikir değiştiren Clinton, son hali kamuoyuna sunulan anlaşmayı kendi kriterlerini karşılamadığı için desteklemeyeceğini söylüyor.

Trump ise hem TPP'ye hem de Avrupa Birliği ile müzakare edilen Transatlantik Ticaret ve Yatırım Ortaklığı Anlaşması'na (TTIP) karşı çıkarken, Clinton’un ise her iki anlaşmayı da imzalayacağını iddia ediyor.

Hillary Clinton’ı eleştirirken eşi Bill Clinton’un imzaladığı Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması'nı (NAFTA) sık sık dile getiren Trump, “ABD’nin imzaladığı en kötü anlaşma” olarak nitelendirdiği NAFTA’yı feshedeceğini söylüyor.

Cumhuriyetçi adayın, ayrıca Çin'den ve Meksika’dan ithal edilen mallara sırasıyla yüzde 45 ve yüzde 35 tarife uygulanması gibi daha önce hiç kimsenin teklif etmediği aşırılıkta planları var. Dolayısıyla, Trump’ın başkan seçilmesi halinde ABD’nin ticari ilişkilerinde radikal değişiklikler yaşanması öngörülüyor.

Clinton, Trump’ın “uçuk” politikalarının gümrük savaşlarına yol açacağını, ABD’yi yalnızlaştıracağını ve ekonomiyi resesyona sürükleyeceğini öne sürüyor.


- Clinton regülasyonları artırmak, Trump azaltmak istiyor


Finansal regülasyonlar, iki adayın birbirine zıt politikalara sahip olduğu bir başka başlık.

Clinton, 2007-2008 finansal krizinden sonra yürürlüğe giren “Dodd-Frank Bankacılık Yasası” gibi finansal regülasyonların korunmasını ve geliştirilmesini öngörüyor.

Aşırı regülasyonların ülkeyi her yıl 2 trilyon doların üzerinde zarara uğrattığını ve ekonominin yüzde 25 daha küçük kalmasına neden olduğunu savunan Trump ise Dood Frank'ın tamamen kaldırmasını istiyor. Bu ise ülkede 2010 yılında yürürlüğe giren Dodd-Frank yasası gereğince açılan Tüketicinin Finansal Haklarının Korunması Ofisi, Finansal İstikrar Gözetim Konseyi ve Federal Sigorta Ofisi gibi kuruluşların kapatılacağı anlamına geliyor.


- Trump başkan seçilirse Yellen Fed’e veda edebilir


Kaderi başkanlık seçimini kimin kazanacağına bağlı olan bir başka kurum ABD Merkez Bankası (Fed).

Cumhuriyetçi Trump, birçok konuşmasında Fed’in Beyaz Saray lehine politik kararlar aldığını ve bunun “yapay bir ekonomi” yarattığını öne sürdü. "Fed faiz oranlarını düşük tutuyor çünkü her şeyin çökmesini istemiyor" veya “Faizleri siyasi olarak kontrol edildikleri için artırmıyorlar” gibi suçlamalarda bulunan Trump, daha ileri giderek mevcut Fed Başkanı Janet Yellen’i de hedef aldı.

Trump, “Yellen’in ülkeye yaptıklarından ötürü utanması” gerektiğini savunarak, “O net şekilde siyasi davranıyor ve Obama’nın istediğini yapıyor” gibi ağır ithamlarda bulundu. Cumhuriyetçi aday, başkan seçilmesi halinde ilk 4 yıllık görev süresi 2018’de dolacak olan Yellen’i yeniden aday göstermeyeceğini sık sık dile getiriyor.

Buna ilaveten, Fed’in Yönetim Kurulu’nda iki kişilik boşluk bulunması yeni başkana para politikasını etkileme şansı verecek. Çünkü, ABD Başkanı tarafından atandıktan sonra Kongrece onaylanması gereken yönetim kurulu üyeleri, bankanın para politikasında belirleyici rol oynuyor.

Trump’ın seçilmesi halinde yönetim kuruluna daha “şahin” üyeler ataması beklenirken, Clinton’un yine statükoyu koruyacak “güvercin” atamalar yapacağı tahmin ediliyor. Dolayısıyla, başkanlık seçiminin sonucu, küresel ekonomideki en etkili aktör olan Fed’in para politikasını etkileyeceğinden tüm dünya için büyük önem taşıyor.


- Asgari ücret için Clinton 12, Trump 10 dolar öneriyor


Federal asgari ücret ise Clinton ve Trump arasındaki farklılıkların en aza indiği konu başlığı olmaya aday. Demokrat Clinton, saat başına 7,50 dolar olan federal asgari ücretin 12 dolara çıkarılmasını teklif ediyor.

Trump ise birçok konuda olduğu gibi asgari ücret konusunda da değişen çelişkili açıklamalarda bulundu. Kasım 2015'te katıldığı bir tartışma programında ABD'de ücretlerin çok yüksek olduğundan yakınan Trump, geçen mayısta ise "İnsanlar nasıl saat başına 7,50 dolarla geçiniyor bilmiyorum. Bu açıdan, ücretlerde belirli bir ölçüde artış görmek isterim" demişti. Genel olarak asgari ücret artışının eyalet yönetimlerine bırakılması gerektiğini savunan Cumhuriyetçi adayın en güncel teklifi ise federal asgari ücretin 10 dolara çıkarılması.

Bununla birlikte, her iki aday, New York gibi yaşam maliyeti yüksek olan bölge ve şehirlerde yerel yönetimlerin daha yüksek asgari ücret uygulayabilmesini destekliyor.

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2015 +49 | Sitemizde yer alan haber içerikleri ve görseller site yönetiminden yazılı izin alınmadan, kaynak gösterilse dahi yayımlanamaz.
Tel : +49 (0) 615098 03 04 Faks : +49 (0) 615098 03 05